Linux SSH Terminal Komutları ve Açıklamaları

1. Bağlantı ve Kimlik Doğrulama

• ssh kullanıcı@sunucu_ip → SSH ile uzak sunucuya bağlanır.

• ssh -p 2222 kullanıcı@sunucu_ip → Belirli bir port üzerinden SSH bağlantısı kurar.

2. Dosya ve Dizin Yönetimi

• ls → Geçerli dizindeki dosya ve klasörleri listeler.

• ls -la → Gizli dosyalar dahil olmak üzere detaylı listeleme yapar.

• cd /yol → Belirtilen dizine geçiş yapar.

• pwd → Şu an içinde bulunulan dizinin tam yolunu gösterir.

• mkdir klasör → Yeni bir klasör oluşturur.

• rm dosya → Belirtilen dosyayı siler.

• rm -rf klasör → Klasörü ve içindeki tüm içerikleri zorla siler.

• cp kaynak hedef → Dosya veya klasörü kopyalar.

• mv kaynak hedef → Dosya veya klasörü taşır veya yeniden adlandırır.

3. Dosya Görüntüleme ve Düzenleme

• cat dosya.txt → Dosyanın içeriğini terminale yazar.

• more dosya.txt → Dosyanın içeriğini sayfa sayfa görüntüler.

• less dosya.txt → Geri ve ileri gezinti yapılabilen içerik görüntüleyici.

• nano dosya.txt → Basit metin düzenleyici ile dosya açar.

• vim dosya.txt → Gelişmiş metin düzenleyici ile dosya açar.

4. Sistem Bilgileri ve İzleme

• uname -a → Sistem hakkında detaylı bilgi verir.

• top → Anlık işlemci ve bellek kullanımını gösterir.

• htop → Renkli ve interaktif sistem monitörü (önce yüklenmeli).

• df -h → Disk kullanımını okunabilir formatta gösterir.

• du -sh /klasör → Belirtilen klasörün toplam boyutunu gösterir.

• free -h → RAM kullanımını gösterir.

• uptime → Sunucunun ne kadar süredir açık olduğunu gösterir.

5. Kullanıcı ve Yetki Yönetimi

• whoami → Hangi kullanıcıyla oturum açıldığını gösterir.

• id → Kullanıcının UID, GID ve grup bilgilerini gösterir.

• sudo komut → Komutu yönetici (root) yetkisiyle çalıştırır.

• adduser kullanıcı → Yeni kullanıcı oluşturur.

• passwd kullanıcı → Kullanıcının şifresini değiştirir.

6. Ağ Komutları

• ip a → Tüm ağ arayüzlerini ve IP adreslerini listeler.

• ping google.com → Hedef adresle bağlantıyı test eder.

• curl URL → URL'den veri çeker.

• wget URL → URL'den dosya indirir.

• netstat -tulnp → Dinlenen portları ve ilişkili servisleri listeler.

• ss -tulnp → Modern ve daha hızlı port izleme komutudur.

7. Paket Yönetimi (Debian/Ubuntu)

• apt update → Paket listelerini günceller.

• apt upgrade → Mevcut tüm paketleri günceller.

• apt install paket → Yeni paket kurar.

• apt remove paket → Belirtilen paketi sistemden kaldırır.

8. Paket Yönetimi (CentOS/RHEL/AlmaLinux)

• yum update veya dnf update → Sistem paketlerini günceller.

• yum install paket → Yeni paket yükler.

• yum remove paket → Paketleri sistemden kaldırır.

9. Servis Yönetimi

• systemctl start servis → Servisi başlatır.

• systemctl stop servis → Servisi durdurur.

• systemctl restart servis → Servisi yeniden başlatır.

• systemctl status servis → Servisin çalışma durumunu gösterir.

• systemctl enable servis → Servisin sistem açılışında otomatik başlamasını sağlar.

10. Sık Kullanılan Diğer Komutlar

• history → Önceden girilen komutları listeler.

• clear → Terminal ekranını temizler.

• tar -czvf arsiv.tar.gz klasör → Klasörü sıkıştırarak arşiv dosyası oluşturur.

• tar -xzvf arsiv.tar.gz → Arşiv dosyasını çıkarır.

• chmod 755 dosya → Dosya erişim izinlerini değiştirir.

• chown kullanıcı:grup dosya → Dosyanın sahipliğini değiştirir.